आई-वडिलांची सेवा हीच खरी देवपूजा; संस्कार जपण्याचे ज्येष्ठ साहित्यिक संजय कडोळे यांचे आवाहन

'जो आई-वडिलांचा नाही, तो कुणाचाच नाही'; कर्तव्य, कृतज्ञता आणि कौटुंबिक मूल्यांवर परखड भाष्य

कारंजा (लाड), दि. — बदलत्या सामाजिक परिस्थितीत कौटुंबिक मूल्यांची घसरण, आई-वडिलांप्रती कमी होत चाललेली कर्तव्यभावना आणि वाढता स्वार्थी दृष्टिकोन यावर ज्येष्ठ साहित्यिक तथा महाराष्ट्र शासन पुरस्कार प्राप्त लोककलावंत, पत्रकार संजय म. कडोळे यांनी आपल्या लेखातून परखड भाष्य केले आहे. "जो आई-वडिलांचा नाही, तो कुणाचाच नाही" या शीर्षकाखाली त्यांनी समाजाला आत्मपरीक्षणाचा संदेश दिला आहे.

लेखात त्यांनी भारतीय संस्कृतीतील "मातृ देवो भव, पितृ देवो भव" या विचाराची आठवण करून देत आई-वडिलांनी मुलांसाठी केलेल्या त्यागाचे स्मरण करून दिले आहे. मुलांच्या संगोपनापासून शिक्षण, संसार आणि आयुष्य घडविण्यासाठी आई-वडील आयुष्यभर कष्ट करतात. मात्र वृद्धापकाळात त्यांच्याकडे दुर्लक्ष होणे, मालमत्तेच्या वादातून त्यांना एकटे पाडणे किंवा वृद्धाश्रमात ठेवण्याच्या वाढत्या घटना चिंताजनक असल्याचे त्यांनी नमूद केले आहे.

संत तुकाराम महाराज, राष्ट्रसंत तुकडोजी महाराज आणि संत ज्ञानेश्वर महाराज यांच्या विचारांचा दाखला देत त्यांनी आई-वडिलांची सेवा हीच खरी देवपूजा असल्याचे अधोरेखित केले आहे. संपत्तीपेक्षा आई-वडिलांचे आशीर्वाद आणि कुटुंबातील प्रेम हेच जीवनातील खरे वैभव असल्याचेही त्यांनी स्पष्ट केले.

समाजाने स्वार्थी प्रवृत्तीला प्रोत्साहन न देता वृद्धांची सेवा करणाऱ्या कुटुंबांचा सन्मान करावा, तसेच मुलांनी आई-वडिलांच्या त्यागाची जाणीव ठेवून त्यांची सेवा आणि सन्मान करावा, असे आवाहन त्यांनी केले आहे.

"आज तुम्ही ज्या आई-वडिलांकडे दुर्लक्ष कराल, उद्या तुमच्या मुलांकडूनही तुम्हाला तशीच वागणूक मिळू शकते," असा इशाराही त्यांनी दिला आहे. आई-वडिलांच्या चेहऱ्यावर समाधान आणणे, त्यांच्याशी प्रेमाने संवाद साधणे आणि त्यांच्या सुख-दुःखात सहभागी होणे, हीच खरी संस्कृती असल्याचे त्यांनी आपल्या लेखातून अधोरेखित केले आहे.

— प्रतिनिधी